Filosofii

Faan Wikipedia
(Widjerfeerd faan Fiilosofii)
Waksle tu: Nawigatjuun, Schük
Amrum.pngTekst üüb Öömrang


At apdialang an a onerskiaselk feeg faan a filosofii. (üüb huuchsjiisk)

A filosofii as en grünjwedenskap an ferschükt, det leewent faan a minsk uun a welt tu ferstunen. Det wurd komt faan ualgriichisk φιλοσοφία philosophía, diarbi ment 'philo' at leefde an 'sophia' at weden of wisdoom. Filosoofen san uun leefde mä't weden. Ööder wedenskapen beskriiw, huar's jo mä befaade an huarmä ei. A filosofii hää nian aanj, hör kääntiaken as det oort an wiis, hü mä en fraag amgingen woort.

Began[Bewerke | kweltekst bewerke]

A iarst filosoofen, diar jo uk salew so betiakent haa, wiar uun't ual Griichenlun so am't juar 600 f.Kr.. Jo begand diarmä, at weden faan a minsken aptudialen uun enkelt wedenskapen.

Grünjlaagen[Bewerke | kweltekst bewerke]

Filosofii woort brükt för fraagen, huar't nian wedenskap för jaft. Nian wedenskap koon sai, wat 'gud' of 'fülk' as. Wat as rocht of gerocht? Jaft at en God? Hää di minsk en sial? Huaram lewet di minsk?

  • A biologii onerschükt at labenen. Hat sait oober ei, hü wi mä't leewent amgung skel.
  • A füsiik sait üs, hü't tugongt uun a natüür an efter hük reegeln. Man kön wi minsken aal a reegeln kään?
  • A rochtswedenskapen lei reegeln för a minsken fääst, amdat jo uun frees mäenööder lewe kön. Jo sai, wat wi ei du mut; oober jo sai ei, wat wi du skul.
  • A religion wal üs reegeln bi a hun du, huar a wedenskap üs ei halep koon: Dü skel näämen duadslau. A filosofii wal ferklaare, huaram wi näämen duadslau skel.

Nuurdfresk filosoofen[Bewerke | kweltekst bewerke]