Tibetobirmaansk spriaken
Skak / Schake
(Widjerfeerd faan Tibeeto-Birmaans Spriiken)
A tibetobirmaansk spriaken san ään twiig faan a sinotibeetisk spriaken, di ööder twiig san a sjineesk spriaken. Diar san wel son 330 tibetobirmaansk spriaken, diar uun Süüdsjiina, uun't Himalayaregiuun an uun Süüduastaasien faan amanbi 70 miljuun minsken snaaket wurd.
Grat spriaken
[Bewerke | Kweltekst bewerke]Jodiar tibetobirmaansk spriaken haa auer ian miljuun spreegern:
- Birmaansk: 35 mio. spreegern; mä tuliarden 50 mio. / Myanmar (Birma)
- Yi (Yipho): 4,2 mio. / Süüd-Sjiina
- Tibeetisk: 2 mio.; mä Amdo- an Khams-Tibetisk 4,5 mio. / Madel- an Waasttibet; Amdo, Kham
- Sgaw (Sgo): 2 mio. / Birma: Karenstoot
- Rakhain (Arakanesisk): 2 mio. / Birma: Arakan
- Khams (Khams-Tibetisk): 1,5 mio. / Tibet: Kham
- Meithei (Manipuri): 1,3 mio. / Indien: Manipur, Assam, Nagaland
- Pwo (Pho): 1,3 mio. / Birma: Karenstoot
- Tamang: 1 mio. / Nepal: Kathmandu-dääl
- Yangbye: 1 mio. / Birma
- Bai (Minchia): 1 mio. / Sjiina: Yunnan
Letjer spriaken:
- Dzongkha: ~640.000 / Bhuutaan, Indien: Sikkim
- Sikkimeesk / Denjonka: ~ 50.000 / Sikkim
Bispalwurden
[Bewerke | Kweltekst bewerke]| Wurd | Tibeetisk | Birmaansk | Jingpho (Kachin) | Mizo (Lushai) | Lepcha | Proto-Kiranti | Proto-Tibeto-Birmaansk |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Tong | ལྕེ lce | လျှာ hlja [ʃà] | lei | li | *lja | ||
| Uug | མིག mig | မျက်စိ mjak-ci. [mjɛʔsḭ] | mjiʔ | mit | mik | *mik | *mik |
| Hart | སྙིང snying | နှလုံး hna.lum: [n̥əlóʊɴ] | niŋ | *niŋ | *niŋ | ||
| Uar | རྣ་བ rna-ba | nah | na | kna | njor | *nɘ | *na |
| Nöös | སྣ sna | hua | naʔ | hua | *nɘ | *na:r | |
| Fut | རྐང་པ rkang-pa | kraŋ | kraŋ | keŋ | kaŋ | *kaŋ | |
| Hun | ལག lag | lak | lak | ljok | *lak | *lak | |
| Blud | ཁྲག khrag | swij, swe | sài | thi | (t)vi | *hi | *s-hjwɘy |
| Unkel | ཨ་ཁུ akhu | 'uh | gu | 'u | ku | *ku | *khu |
| Lüs | ཤིག shig | ciʔ | hrik | *srik | *(s)r(j)ik | ||
| Hünj | ཁྱི khyi | lhwij | gui | 'ui | *khlɘ | *kwej | |
| San, dai | ཉི་མ nyi-ma | nij | ʃa-ni | ni | nji | *nɘj | *nɘj |
| Stian | རྡོ rdo | nluŋ | luŋ | luŋ | *luŋ | *luŋ | |
| Struum | ཆུ་བོ chubo, gtsangpo, klung | luaij | lui | lui | *lwij | ||
| Hüs | ཁྱིམ khyim | 'im | ʃe-kum | 'in | khjum | *kim | *jim, *jum |
| Nööm | མིང ming | miŋ | mjiŋ | hmiŋ | *miŋ | *miŋ | |
| duad maage | གསོད gsod | sat | gɘsat | that | *set | *sat | |
| duad | shi | mhaŋ | maŋ | maŋ | mak | *maŋ | |
| lung | རིང་པོ ringmo | paŋ | pak | *pak, *paŋ | |||
| kurt | thung | tauŋh | ge-dun | tan | *toŋ | *twan | |
| tau | གཉིས gnyis | ŋi | hni | nji | *ni(k) | *ni(j) | |
| ik | ང nga | ŋa | ŋai | ŋei | *ŋa | ||
| dü | ཁྱོད khyod | naŋ | naŋ | naŋ | *naŋ |