Biibel

Faan Wikipedia
Zur Navigation springen Zur Suche springen
Amrum.pngTekst üüb Öömrang



Det iarst drükt Biibel
(Gutenberg-Bibel)

A Biibel (ualgriichisk βιβλία biblia ‚buken‘; diaram uk buk faan a buken) as en saamlang fan skraften, diar för a Juuden an Krasten üs Halag Skraft täält.

Det Biibel för a Juuden het Tanach an hää trii dialen: Tora (Uunwisang), Nevi’im (Profeeten) an Ketuvim (Skraften). Jo san am't juar 1200 f.Kr. apskrewen wurden.

A Krasten auernaam a Tanach, steld a skraften en betj am, an maaget diarfaan det Ual Testament. Diar kaam do det Nei Testament tu, diar ham üüb det leewent an a liaren faan Jiises Krast betoog. Detdiar taudialag Biibel as det miast drükt, an uun a miast spriaken auersaat buk faan a welt.

Nööm[Bewerke | Kweltekst bewerke]

Di nööm Biibel komt faan't griichisk βιβλίον (Papyrus-rol), an det komt faan bíblos of býblos (papyrus). Byblos het uk det huuwenstääd, huar papyrus-rolen maaget wurden san.

Auersaatangen tu't Fresk[Bewerke | Kweltekst bewerke]

At Nei Testament
an a Psalmen
üüb Saaterfresk
("Fort-Biibel")
  • Uastfresk (Plaatschiisk):
    • Dat Näi Testament in dat Ostfräske Plattdüts Öferset't von O. Boekhoff (fert. Oldig Boekhoff, 1915)
  • Nuurdfresk:
    • Dat Nii Testament en di Psalme (Sölring; fert. Peter Michael Clemens (1804-1870), reekommen yn 1870 mar nea útjûn)[1][2]
    • Dåt Evangelium fon Markus aw Mauringer-Frasch Auerset (Mooring; fert. Alfred Boysen, 1954)
    • Dåt Evangelium fon Mattäus aw Mauringer-Frasch Auerset (Mooring; fert. Alfred Boysen, 1955)
    • Di Fjuur Evangelien – Matthäus, Markus, Lukas, Johannes: üt dit Nii Testament (Sölring; fert. Johann Frank, 2006)
  • Molkwarder:
    • Het Sechste Hae'stik fan Matthewes (fert. Everwinus Wassenbergh, 1802; yn: Taalkundige Bijdragen tot den Frieschen tongval I)
  • Saaterfresk:
    • Dät Näie Tästamänt un do Psoolme in ju aasterlauwersfräiske Uurtoal fon dät Seelterlound, Fräislound, Butjoarlound, Aastfräislound un do Groninger Umelounde (fert. dr. Marron Fort, Oldenburg, 2003, ISBN 3814206924)
  • Skiermûntseagersk:
    • Ut it Wes (Gen. 22:1-19, it hiele boek Ruth, Ps. 23, 25, 27 en 42, Jes. 53, Mt. 5 o/m 7, Luk. 2:1-23 en 15:11-32 en Jeh. 20:11-18; fert. Douwe Fokkema sr., 1959)
    • It Evangeelje fan Mattheüs yn it Schiermonnikoogs (yn twa dielen; fert. Douwe Fokkema sr., 1960/1961)
  • Plaatschiisk:
    • Dat Ole un dat Nie Testament in unse Moderspraak (fert. Johannes Jessen, 1937)
    • Dat Niee Testament: Plattdüütsch (fert. Rudolf Muuß, 1975)
  • Frysk:
    • Nije Fryske Bibeloersetting, 1978

Luke uk diar[Bewerke | Kweltekst bewerke]

Wikisource Wikisource: Biibel  (Deutsch)
Commons Commonskategorii: Biibel – Saamlang faan bilen of filmer

Wikiquote-logo.svg Wikiquote: Biibel (schiisk)

Futnuuten[Bewerke | Kweltekst bewerke]

  1. Wääbsteed Nordfriisk Instituut: Zur Entwicklung der nordfriesischen Literatur
  2. Brouwer, H., Waalke van Borssum Waalkes (1816-1866) en Syn Oersetting fan it Evangeelje fan Markus, Ljouwert, 1997 (Fryske Akademy), ISBN 9 06 17 18 449.