Litauisk spriak
| Litauisk - lietuvių kalba | ||
|---|---|---|
|
Snaaket uun |
Litauen, Witjruslun, Letlun, Poolen, Ruslun | |
| Spreegern | 3,2 miljuunen (2,9 Mio. uun Litauen) | |
| Wedenskapelk iindialang |
| |
| Amtelk Stant | ||
| Amtspriak faan | ||
| Spriak-Ufkörtang | ||
| ISO 639-1: |
lt | |
| ISO 639-2: |
lit | |
| ISO 639-3: | ||
Litauisk (litauisk lietuvių kalba) as en baltisk spriak an hiart tu't indogermaans.
Sant di 1. Mei 2004 as litauisk en amtsspriak faan a EU.
Bilen
[Bewerke | Kweltekst bewerke]-
Huar litauisk snaaket woort. (Stant 16. jh.)
-
Det iarst drükt buk üüb litausik: Di katechismus faan Martynas Mažvydas
Skraft
[Bewerke | Kweltekst bewerke]A skriwer Martynas Mažvydas (1510-1563) skeeb 1547 det iarst skraft för litauisk. Det hed 23 buksteewer uun Fraktuur. A skraft hed ei a buksteewer č, š, ž, ą, ę, ė, į, ų an ū. Det wurd tu det 18. juarhunert brükt. Det litauisk skraft faan nü wurd tu't iarst 1901 faan spriakwedenskapsmaan Jonas Jablonskis (1860-1930) uun det Lietuviškos kalbos gramatika ("Gramatik faan det Litauisk Spriak", 1901) brükt. Uun detheer skraft wurd tu bispal at buksteew w apjewen, auer dat at regiarang faan det Rüs Keiserrik det brüken faan det poolsk skraft ferbeeden hed (man ei det Latiinsk Skraft), wat at buksteew för't lüt [v] brükt.
Nü hää det litauisk skraft 32 buksteewer.
| Grat Buksteewer | |||||||||||||||||||||||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| A | Ą | B | C | Č | D | E | Ę | Ė | F | G | H | I | Į | Y | J | K | L | M | N | O | P | R | S | Š | T | U | Ų | Ū | V | Z | Ž |
| Letj Buksteewer | |||||||||||||||||||||||||||||||
| a | ą | b | c | č | d | e | ę | ė | f | g | h | i | į | y | j | k | l | m | n | o | p | r | s | š | t | u | ų | ū | v | z | ž |
| Nöömer | |||||||||||||||||||||||||||||||
| a | a nosinė | bė | cė | čė | dė | e | e nosinė | ė | ef | gė | ha | i trumpoji | i nosinė | i ilgoji | jot | ka | el | em | en | o | pė | er | es | eš | tė | u trumpoji | u nosinė | u ilgoji | vė | zė | žė |
Gramatik
[Bewerke | Kweltekst bewerke]Noomen
[Bewerke | Kweltekst bewerke]- En bispal - sala (weipelk; "eilun")
| Faal | Iantaal | Muartaal |
|---|---|---|
| noominatiif | salà | sãlos |
| geenitiif | salõs | salų̃ |
| daatiif | sãlai | salóms |
| akusatiif | sãlą | salàs |
| instrumentaal | salà | salomìs |
| lokatiif | salojè | salosè |
| wocatiif | sãla | sãlos |
Pronoomen
[Bewerke | Kweltekst bewerke]- àš: ik
- tù: dü
- jìs: hi of hat (s.)
- jì: hat (w. of s.)
- mùdu of mùdvi: wat
- jùdu of jùdvi: jat
- juõdu: jo tau (m. of s.)
- jiẽdu of jiẽdvi: jo tau (w. of s.)
- mẽs: wi
- jū̃s: jam
- jiẽ: jo (m. of s.)
- jõs: jo (w. of s.)
Luke uk diar
[Bewerke | Kweltekst bewerke]- (of uk Schemaitisk ≈ "Plaatlitauisk")